سید روح الله خمینی (در شناسنامه سید روح الله مصطفوی: زاده ۱ مهر ۱۲۸۱ – درگذشته ۱۳ خرداد ۱۳۶۸) که به «امام خمینی» نیز شهرت دارد، اولین رهبر و ولی فقیه نظام جمهوری اسلامی ایران و از مراجع تقلید شیعه بود که انقلاب ۱۳۵۷ ایران را رهبری و در پی آن، جمهوری اسلامی را از راه همهپرسی (رفراندوم)، بنیانگذارد و تا پایان عمر، رهبر ایران بود. به تعبیر بسیاری از محققان و متفکران، سید روح الله خمینی فرهیختهترین حاکم ایران از ابتدای تاریخ مکتوب تا عصر حاضر بوده است
وی در حوزه علمیه به تحصیل فقه، فلسفه اسلامی و عرفان پرداخت و در سال ۱۳۱۳ به اجتهاد رسید. پس از درگذشت سید حسین بروجردی (۱۳۴۰ ش)، جزو نامزدهای مرجعیت بود. سپس، به مبارزه با سیاستهای محمدرضا پهلوی به خصوص انقلاب سفید پرداخت و به دلیل اعتراض به تبعیت شاه از سیاست اسرائیل و آمریکا، در عاشورای ۱۳۴۲ خورشیدی، ۱۰ ماه زندانی شد و سپس در ۱۳۴۳ به دلیل سخنرانی علیه اعطای کاپیتولاسیون به مستشاران نظامی آمریکایی، تبعید شد. وی ۱۴ سال در تبعید زیست، که حدود یک سال در ترکیه، سپس عراق، و در پایان چند ماه در فرانسه بود. طی این مدت پیگیر اوضاع سیاسی ایران بود، با ارسال پیام و اعلامیه، اسلامگرایان و مخالفان را رهبری و به تدوین نظریه ولایت فقیه پرداخت. به عنوان رهبر انقلاب، شورای انقلاب و دولت موقت را تشکیل داد. پس از خروج شاه از ایران، در ۱۲ بهمن ۱۳۵۷ خمینی به ایران بازگشت و در ۲۲ بهمن انقلاب پیروز شد.
از آیتالله سید روح الله خمینی بیش از 60 عنوان کتاب منتشر شده است. بخشی از کتابهای او به زبانهای فارسی و عربی به شرح زیر است:
آثار عرفانی و اخلاقی شرح دعای سحر (عربی)
امام خمینی این کتاب را در سال ۱۳۴۷ق یعنی در ۲۷ سالگی تالیف کرده است. سال تألیف این اثر مصادف است با سال ورود شاه آبادی به قم. امام خمینی در دو نقطه از ایشان یاد و مطلبی نقل میکند. تألیف این کتاب در سال اول شاگردی نزد شاهآبادی، این نکته را روشن میکند که امام خمینی همانگونه که خودش در اولین برخورد و ملاقات با شاهآبادی گفته، فلسفه را قبلا خواند بوده و در عرفان نیز کار کرده و استاد دیده بود. این کتاب به زبان عربی بوده و ترجمه فارسی آن نیز منتشر شده است.
مصباح الهدایة الی الخلافة والولایه (عربی)
این کتاب در بیان حقیقت محمدیه و ولایت علویه است که با ترجمه فارسی آن پس از انقلاب اسلامی ایران چاپ شده است. تألیف این کتاب در سال ۱۳۴۹ق به پایان رسیده است. این کتاب و شرح دعای سحر فقط برای کسانی که با عرفان و اصطلاحات آن آشنایی دارند، قابل استفاده است.
لقاءالله (فارسی)
مقالهای به زبان فارسی در هفت صفحه که در آن از استادش شاهآبادی یاد میکند. این رساله در پایان کتاب لقاءالله حاج میرزا جواد ملکی تبریزی چاپ شده است.
سر الصلاة
صلاة العارفین یا معراج السالکین (فارسی) این کتاب برای خواص از اهل عرفان و سلوک نوشته شده و تاریخ پایان تألیف آن سال ۱۳۵۸ق است و تا حال دوبار چاپ شده که بار اول مستقل و بار دیگر در یادنامه مرتضی مطهری چاپ شده است. در این کتاب از اسرارالصلاة شهید ثانی و شاهآبادی یاد میشود و نیز به شرح اربعین خود ارجاع میدهد که معلوم میشود شرح اربعین را پیش از سرالصلاة نوشته یا هنگام نوشتن سرالصلاة آن کتاب هم در دست تألیف بوده است.
تعلیقة علی شرح فصوص الحکم (عربی)
فصوص الحکم تألیف محیالدین عربی و شرح آن از محمود قیصری است و امام خمینی شرح فصوص را در هفت سالی که از محضر شاهآبادی بوده، نزد ایشان خوانده و تاریخ تألیف این تعلیقه هم همان سالهاست. در این تعلیقه به مصباح الهدایه خود ارجاع میدهد و از شاهآبادی نیز یاد میکند. کتاب شرح فصوص ۴۹۵ صفحه بوده که تعلیقه امام تا صفحه ۳۹۶ آن است.
تعلیقة علی مصباح الانس (عربی)
مفتاح غیب الجمع والوجود تالیف صدرالدین محمدبن اسحاق قونوی و شرح آن به نام مصباح الانس تالیف محمدبن حمزة بن محمد عثمانی معروف به ابن فناری است. امام خمینی مصباح الانس را تا صفحه ۴۴ از سال ۱۳۵۰ تا ۱۳۵۴ق نزد شاهآبادی خوانده است.
تعلیقة علی شرح حدیث رأس الجالوت (عربی)
قاضی سعید قمی از دانشمندان و عرفای قرن یازدهم، تألیفات فراوانی دارد که یکی از آنها شرح حدیث رأس الجالوت است که در الذریعه آقا بزرگ در حرف "شین" یاد شده است. گویا مقصود از حدیث رأس الجالوت همان احتجاج حضرت رضا(ع) با اصحاب ادیان مختلفه بوده که قسمتی از آن احتجاج با رأس الجالوت یهودی است. حدیث در توحید و نیز عیون اخبارالرضا اثر شیخ صدوق و احتجاج طبرسی و جلد دهم بحارالانوار و جلد دوم مسندالرضا نقل شده است.
امام خمینی تعلیقهای بر این رساله قاضی سعید نوشته که در جلد ۲۶ ذریعه صفحه ۲۸۵ چاپ مشهد یاد شده و هنوز به چ
چند خصوصیت دارد: 1.سال پایانی عمر امام است و اگر اندیشه های امام قرار بوده تغییر کند تغییر کرده. 2.اکثرا مکتوبات است و تفاوت با بیانات کاملا مشخص است. 3. شاید بشود گفت مهمترین اتفاقات در همین سال پایانی افتاد.
خلاصه اگر کسی می خواهد موضع گیری ها و حرفهای امام را بدون پیش داوری بداند فقط مستقیما به آثار ایشان رجوع کند البته این در مورد هر شخصیتی صادق است
کتاب گزیده ای از جلد 21 صحیفه نور امام خمینی و با محوریت نظر امام در مورد اسلام ناب و اسلام آمریکایی است در ابتدای کتاب چند مقاله با این موضوع آمده است و سپس برخی از سخنان و نامه های امام آورده شده که در آن ها به مسئله تفاوت این دو دیدگاه از اسلام که یکی ضد ظلم است و دیگری صرفا به عبادت و گوشه نشینی میپردازد، پرداخته شده است.
خواندن سخنرانی های امام خمینی میتواند اکثر ابهامات ما را نسبت به آینده انقلاب و جمهوری اسلامی پاسخ بدهد. البته نه جملات خاص و گزیده سخنرانی هایشان. توصیه میکنم همه سخنرانی را از سر تا ته بخوانید.
گزیده ای از جلد بیست و یکم صحیفه امام خمینی. ایمان، صلابت و لطافت روحی امام که در قلم و سخنان صادقانه اش خودنمایی میکند، ارادتم را نسبت به خودش بیشتر کرد. در ابتدای کتاب چند مقاله از وحید جلیلی آورده شده که نکات خوبی دارند.
بخشهایی از کتاب:
- ما اگر فقط مسجد برویم و دعا بکنیم، همه با ما خوب میشوند! اما وظیفه این است که ما برویم مسجد بنشینیم دعا بخوانیم یا وظیفه این است که ما باید قیام بکنیم؟
- ما اگر دستمان میرسید، قدرت داشتیم، باید برویم تمام ظلم و جورها را از عالم برداریم. این تکلیف شرعی ماست
- جوانها متوجه باشند که در جوانی، میشود اصلاح کند انسان خودش را. هر مقداری انسان سنش زیادتر میشود، اقبالش به دنیا بیشتر میشود
- اگر در یک ملتی اختلاف سلیقه نباشد، این ناقص است
- مجموعه خواسته ها و انتظارات اسلامی مردم از مجلس، رفع گرفتاری ها و محرومیتها و دگرگونی در نظام پر پیچ و خم اداری کشور، از انتظارات به حقی است که باید آنها را جدی گرفت.
- اگر هر وزیری دخالت در کار وزیر دیگر نماید، که حتی دخالت او باعث رشد کار گردد، مورد قبول نیست. چرا که خروج از چارچوب اختیارات، ضررش بسیار بیشتر از رشد کار در نقطه ای دیگر است.
- حج برای نزدیک شدن و اتصال انسان به صاحب خانه است. و حج تنها حرکات و اعمال و لفظ ها نیست و با کلام و لفظ و حرکت خشک، انسان به خدا نمیرسد.
- پیامبر اسلام نیازی به مساجد اشرافی و مناره های تزئیناتی ندارد.
- به فکر نگه داشتن وضع موجود نباشید، بلکه به فکر فرار از اسارت و رهایی از بردگی و یورش به دشمنان اسلام باشید. که عزت و حیات در سایه مبارزه است و اولین گام در مبارزه اراده است و پس از آن، تصمیم بر اینکه سیادت کفر و شرک جانی، خصوصا آمریکا را بر خود حرام کنید.
- مبارزه با رفاه طلبی سازگار نیست
- نباید شهادت را تا این اندازه به سقوط بکشانیم که بگوییم در عوض شهادت فرزندان اسلام تنها خرمشهر و یا شهرهای دیگر آزاد شد. تمامی اینها خیالات باطل ملی گراهاست.
- پس ای فرزندان ارتشی و سپاهی و بسیجی ام، و ای نیروهای مردمی، هرگز از دست دادن موضعی را با تاثر، و گرفتن مکانی را با غرور و شادی بیان نکنید که اینها در برابر هدف شما به قدری ناچیزند که تمامی دنیا در مقایسه با آخرت
من خوشم نمیاد از این تیترهای چند کتابی که باید قبل از مرگ بخوانید و فلان؛ با این حال فکر میکنم هر کسی تو ایرانِ الان زندگی میکنه باید حداقل یک بار حداقل این یک کتاب رو بخونه.
اگر به دنبال متن کامل برخی سخنرانی ها و نامه های امام هستید تا با خوندن اونها و نوع برخورد امام درمواقع حساس انقلاب آشنا بشیدو درک روشنی از اوضاع حال و اتفاقات پیش رو داشته باشید خوندن این کتاب رو توصیه میکنم.🌱🌵
در اصل کتاب گزیدهای از جلد بیستویکم صحیفه امامه و از بهترین خصوصیاتش میشه به این نکته اشاره کرد که بدون هیچگونه ارائه تحلیل و دخل و تصرف در محتوا، نص صریح نامهها و کلام امام مطرح شده و مربوط به روزهای پایانی زندگی امام است.
بنظر من شاید بهتر باشه یکبار مفصل و جزئی کتاب رو خوند و بعد از آن، مجدد به نکات حاشیهای که خلاصه هر پاراگراف هست، رجوع کرد.