What do you think?
Rate this book
De vergelding. Een dorp in tijden van oorlog
Jan Brokken groeide op in Rhoon, een Zuid-Hollands dorp dat sinds de oorlog een geheim met zich meedraagt. Door sabotage vindt in 1944 een Duitse soldaat de dood. De vergelding van de moffen is verschrikkelijk: zeven mannen uit Rhoon worden geëxecuteerd, hun vrouwen en kinderen uit hun huis verdreven, have en goed in brand gestoken. Wie pleegde de aanslag op de Duitse soldaat? Waarom? Of was het toch een dom ongeluk met fatale gevolgen? Tot op de dag van vandaag maken de dorpsbewoners elkaar verwijten.
In De vergelding reconstrueert Jan Brokken de gebeurtenissen aan de hand van duizenden pagina's processtukken, getuigenverhoren en 185 interviews met betrokkenen. Net als hij denkt te weten hoe het zit, krijgt het verhaal een compleet andere wending
In De vergelding reconstrueert Jan Brokken de gebeurtenissen aan de hand van duizenden pagina's processtukken, getuigenverhoren en 185 interviews met betrokkenen. Net als hij denkt te weten hoe het zit, krijgt het verhaal een compleet andere wending
383 pages, Paperback
First published January 1, 2013
31 people are currently reading
406 people want to read
About the author
Jan Brokken
78 books136 followersA well-known journalist, Jan Brokken made his debut as a writer in 1984 with the largely autobiographical novel De provincie (The Province), the story of a youth spent in the countryside, which was made into a successful film. He has published gripping travel books about, among others, Africa, Indonesia and Curaçao, and is the author of the acclaimed and bestselling novels De blinde passagiers (The Blind Passengers, 1996), De droevige kampioen (The Sad Champion, 1998) and Jungle Rudy (2006). His work, which has been translated into several languages, has been compared in the international press to that of Graham Greene and Bruce Chatwin.
Ratings & Reviews
Friends & Following
Create a free account to discover what your friends think of this book!
Community Reviews
Displaying 1 - 30 of 112 reviews
March 10, 2019
4,25 sterren - ten zuiden van Rotterdam begon de tweede Wereldoorlog met een luchtgevecht dat overtuigend door Nederland werd gewonnen. Ik hoorde in mijn jeugd niets over dit feit. -
Het dorp is Rhoon, in de tweede wereld oorlog. Een gedode Duitse soldaat, de vergelding. Wat is nu de waarheid. De schrijver is na de tweede Wereldoorlog geboren en spit de feiten uit. Het verhaal neemt vaker een onverwachte wending. Mij boeide het meest feiten die ik nog niet wist. 🦋🦋🦋🦋
Het dorp is Rhoon, in de tweede wereld oorlog. Een gedode Duitse soldaat, de vergelding. Wat is nu de waarheid. De schrijver is na de tweede Wereldoorlog geboren en spit de feiten uit. Het verhaal neemt vaker een onverwachte wending. Mij boeide het meest feiten die ik nog niet wist. 🦋🦋🦋🦋
March 28, 2015
In October 1944 the northern part of the Netherlands was still suffering from occupation of the German Nazis and this little village south of Rotterdam was the scene of an horrific act that changed life forever for those involved.
On one night a German soldier gets killed because he comes into contact with a live electric wire and by the time they get the wire off him he has died. This book tells the tale of a small community, it is a very kaleidoscopic story on village life and its inhabitants. The center of this story is the death of a German soldier and from its retribution taken by the German occupiers follows a tale of woe. But it is also a tale of how it came to pass that a situation spiraled so out of control. A very impressive tale about people not in a black and white painting but of a large amount of the colour grey. It is whodunit in the sense that most parties agreed that it was an act of sabotage against the German occupier.....or was it?
the story is written by a writer and a research partner who both spend a lot of time and effort to find out what happened in WWII in the village they grew up in after the last great war. The story is about what really happened in a community in WWII but it is not about heroics but average people and their response to the war. And in a way it is a sad story and an eye-opener in the sense that war can be horrible mundane even if people want it to be heroic.
A true story as researched meticulously by two men who wanted to find the truth in what happened and why the community and authorities never really looked to deep into the matter. It show the human ugliness in times of crises, but it also makes it understandable and acceptable on a certain level.
A book about humans in time of war, and very well written.
nonetheless: every truth is but an interpretation of what happened in reality
On one night a German soldier gets killed because he comes into contact with a live electric wire and by the time they get the wire off him he has died. This book tells the tale of a small community, it is a very kaleidoscopic story on village life and its inhabitants. The center of this story is the death of a German soldier and from its retribution taken by the German occupiers follows a tale of woe. But it is also a tale of how it came to pass that a situation spiraled so out of control. A very impressive tale about people not in a black and white painting but of a large amount of the colour grey. It is whodunit in the sense that most parties agreed that it was an act of sabotage against the German occupier.....or was it?
the story is written by a writer and a research partner who both spend a lot of time and effort to find out what happened in WWII in the village they grew up in after the last great war. The story is about what really happened in a community in WWII but it is not about heroics but average people and their response to the war. And in a way it is a sad story and an eye-opener in the sense that war can be horrible mundane even if people want it to be heroic.
A true story as researched meticulously by two men who wanted to find the truth in what happened and why the community and authorities never really looked to deep into the matter. It show the human ugliness in times of crises, but it also makes it understandable and acceptable on a certain level.
A book about humans in time of war, and very well written.
nonetheless: every truth is but an interpretation of what happened in reality
May 29, 2021
Hij doet het weer! Een boek schrijven over de oorlogsjaren in zijn geboortedorp Rhoon, een onooglijk dorpje in Zuid-Nederland mét een dijk, gebaseerd op 4.000 pagina’s bronnenmateriaal, oorlogsdossiers, getuigenverklaringen…. En dat op zo’n meeslepende manier dat je gewoon blijft lezen, ook al moet je die eerste pagina’s boordevol verschillende personages door. Maar dan opent zich de schoonheid van een reconstructie van een oorlogsverleden dat nooit echt is opgehelderd. Het prachtige aan dit boek, hoe vreemd het ook moge klinken? Dat je ook op het eind niet weet wie de elektriciteitsdraad heeft doorgesneden, de sabotagedaad die heeft geleid tot de executie van zeven mannen. Maar je kan zelf detective spelen. In het midden van het boek denk je: “Ja, dat is hem!”. Een paar pagina’s verder denk je: “Neen, dit is hem!” Om op het eind weer een andere mening te hebben. Wat me toch weer verbaasde? Veel Nederlanders bleken Duitsgezind…
March 7, 2013
In Rhoon, onder de rook van Rotterdam wordt elk jaar op 4 mei het drama herdacht waarbij door een Duitse wraakactie zeven dorpsgenoten worden geëxecuteerd. Dit na (vermoedelijke) sabotage, waarbij een Duitse militair wordt gedood. Jan Brokken, die in dit dorp opgroeide, kreeg als schoolkind jaarlijks de officiële versie van het verhaal te horen. Decennia later besluit hij samen met een dorpsgenoot de geschiedenis uit te pluizen. Tijdens deze zoektocht raakt hij regelmatig verbijsterd en onthutst over wat hij tegenkomt.
Vindt uiteindelijk niet een eenduidig antwoord over welke dorpsgenoot verantwoordelijk geweest is voor de sabotage. Betrokkenen hadden hierover een verschillend idee. Sowieso was het heersende oordeel dat wanneer je meeging in de mening dat het een sabotageactie was, dat werd gezien als heulen met de Duitsers. (ook zestig jaar later nog) “Sabotage was het alibi van de vijand. Sabotage verschoonde de Duitsers weliswaar niet van oorlogsmisdaden maar gaf ze wel een verzachtend motief: ze revancheerden zich voor een kameraad die willens en wetens was vermoord…. Om die reden werd er zesenzestig jaar lang zo min mogelijk over gesproken. Sterker nog, als je geloofde dat de draad opzettelijk was losgemaakt, moest er ook een dader zijn en die had, ‘heel wat op zijn geweten’ Beter was het dus niet te gaan zoeken’ Voor veel buurtgenoten was het overigens wel duidelijk wie de dader was en die persoon heeft dat z’n hele leven gevoeld!
Het boek leest niet altijd even gemakkelijk, er wordt voortdurend van heden naar verleden en andersom gegaan, van perspectief gewisseld en er komen ontzettend veel personages voorbij wiens achtergronden, familiegeschiedenis e.d. zeer gedetailleerd uit de doeken worden gedaan.
Het geeft zeer goed een beeld van de tijd en het dorp en brengt de gebeurtenissen indringend dichtbij en zoals ik ergens las : ‘het lijkt een universeel verhaal te vertellen op grond van zéér specifieke en zéér regionale gebeurtenissen’
Bij het na de oorlog gevoerde proces tegen de voor de executie verantwoordelijken is er niet bepaald sprake van gedegen gerechtelijk onderzoek, het lijkt eerder nattevingerwerk.
Bv, over de NSB-er Jabaaij: ‘hij moest maar gewoon een tijd achter het prikkeldraad blijven, dan kreeg hij vanzelf zijn verdiende straf. Wat hij precies op zijn kerfstok had deed er niet toe.’
Het drama had al diepe wonden geslagen in het dorp en dat bleef eigenlijk zo.
‘Zaken die niet onderzocht worden, nemen grimmige proporties aan en kunnen decennialang in het geniep blijven nawerken, tot iedereen zijn eigen verdachte heeft of zijn eigen schuldige’
Dit enorme dorpsdrama heeft levens verwoest en veel van de betrokkenen zijn, zoals de dorpsdominee (tevens Jans vader) zegt ‘door het leven getekend’
Symbolisch?
‘Niemand protesteerde toen in 1971 Het Sluisje van de kaart werd geveegd voor de aanleg van de A15. Alle woningen werden afgebroken, alle akkers en weilanden aan de autosnelweg opgeofferd. Alsof niets meer aan het Sluisje mocht herinneren… De hele buurt verdween onder metersdik opgespoten land en onder een brede laag asfalt!’
Ik vind het zeer knap hoe Brokken dit dorpsdrama heeft neergezet: nuchter en objectief maar zeker ook spannend en ontroerend.
Vindt uiteindelijk niet een eenduidig antwoord over welke dorpsgenoot verantwoordelijk geweest is voor de sabotage. Betrokkenen hadden hierover een verschillend idee. Sowieso was het heersende oordeel dat wanneer je meeging in de mening dat het een sabotageactie was, dat werd gezien als heulen met de Duitsers. (ook zestig jaar later nog) “Sabotage was het alibi van de vijand. Sabotage verschoonde de Duitsers weliswaar niet van oorlogsmisdaden maar gaf ze wel een verzachtend motief: ze revancheerden zich voor een kameraad die willens en wetens was vermoord…. Om die reden werd er zesenzestig jaar lang zo min mogelijk over gesproken. Sterker nog, als je geloofde dat de draad opzettelijk was losgemaakt, moest er ook een dader zijn en die had, ‘heel wat op zijn geweten’ Beter was het dus niet te gaan zoeken’ Voor veel buurtgenoten was het overigens wel duidelijk wie de dader was en die persoon heeft dat z’n hele leven gevoeld!
Het boek leest niet altijd even gemakkelijk, er wordt voortdurend van heden naar verleden en andersom gegaan, van perspectief gewisseld en er komen ontzettend veel personages voorbij wiens achtergronden, familiegeschiedenis e.d. zeer gedetailleerd uit de doeken worden gedaan.
Het geeft zeer goed een beeld van de tijd en het dorp en brengt de gebeurtenissen indringend dichtbij en zoals ik ergens las : ‘het lijkt een universeel verhaal te vertellen op grond van zéér specifieke en zéér regionale gebeurtenissen’
Bij het na de oorlog gevoerde proces tegen de voor de executie verantwoordelijken is er niet bepaald sprake van gedegen gerechtelijk onderzoek, het lijkt eerder nattevingerwerk.
Bv, over de NSB-er Jabaaij: ‘hij moest maar gewoon een tijd achter het prikkeldraad blijven, dan kreeg hij vanzelf zijn verdiende straf. Wat hij precies op zijn kerfstok had deed er niet toe.’
Het drama had al diepe wonden geslagen in het dorp en dat bleef eigenlijk zo.
‘Zaken die niet onderzocht worden, nemen grimmige proporties aan en kunnen decennialang in het geniep blijven nawerken, tot iedereen zijn eigen verdachte heeft of zijn eigen schuldige’
Dit enorme dorpsdrama heeft levens verwoest en veel van de betrokkenen zijn, zoals de dorpsdominee (tevens Jans vader) zegt ‘door het leven getekend’
Symbolisch?
‘Niemand protesteerde toen in 1971 Het Sluisje van de kaart werd geveegd voor de aanleg van de A15. Alle woningen werden afgebroken, alle akkers en weilanden aan de autosnelweg opgeofferd. Alsof niets meer aan het Sluisje mocht herinneren… De hele buurt verdween onder metersdik opgespoten land en onder een brede laag asfalt!’
Ik vind het zeer knap hoe Brokken dit dorpsdrama heeft neergezet: nuchter en objectief maar zeker ook spannend en ontroerend.
December 11, 2023
Net als bij veel van zijn andere mooie boeken, zoals 'De rechtvaardigen' en 'Baltische zielen' heeft Jan Brokken ook voor dit boek een ongelooflijke hoeveelheid archiefmateriaal doorgespit. Ditmaal werd hij hierbij geholpen door een oude buurjongen en samen spraken ze gedurende 7 jaar lang maandelijks af om de voortgang te bespreken en aan het einde zelfs wekelijks of dagelijks. Dit op zich klinkt al als iets heel bijzonders, om hiervoor de moeite te nemen en om samen zo'n 'tocht' door de geschiedenis te ondernemen. Het meest fascinerend aan dit boek vond ik alle verhoudingen die er tijdens de oorlog tussen mensen in een klein dorp kunnen zijn en de gradaties van contact met de bezetter. Af en toe vond ik het ietwat rommelig en werden dingen wat vaak herhaald, maar toch kwam wel een heel dorp voor mijn ogen tot leven, inclusief de tragedie die er plaatsvond.
July 18, 2022
4,5 sterren- Nederlandse paperback
De tweede wereldoorlog was veel gecompliceerder dan vaak wordt beschreven. Dit boek gaat over keuzes en wat voor invloed dat heeft op levens ten tijde van oorlog.
Jan Brokken groeide op in Rhoon, een Zuid-Hollands dorp dat sinds de oorlog een geheim met zich meedraagt. Door sabotage vindt in 1944 een Duitse soldaat de dood.
De vergelding van de bezetter is verschrikkelijk: zeven mannen uit Rhoon worden geëxecuteerd, hun vrouwen en kinderen uit hun huis verdreven, have en goed in brand gestoken.
Wie pleegde de aanslag op de Duitse soldaat? Waarom? Of was het toch een dom ongeluk met fatale gevolgen?
In De vergelding reconstrueert Jan Brokken de gebeurtenissen aan de hand van duizenden pagina's processtukken, getuigenverhoren en 185 interviews met betrokkenen. Net als hij denkt te weten hoe het zit, krijgt het verhaal een compleet andere wending.
Dit verhaal heeft echt indruk op mij gemaakt! Was er dagen stil van en on niets anders lezen.
De tweede wereldoorlog was veel gecompliceerder dan vaak wordt beschreven. Dit boek gaat over keuzes en wat voor invloed dat heeft op levens ten tijde van oorlog.
Jan Brokken groeide op in Rhoon, een Zuid-Hollands dorp dat sinds de oorlog een geheim met zich meedraagt. Door sabotage vindt in 1944 een Duitse soldaat de dood.
De vergelding van de bezetter is verschrikkelijk: zeven mannen uit Rhoon worden geëxecuteerd, hun vrouwen en kinderen uit hun huis verdreven, have en goed in brand gestoken.
Wie pleegde de aanslag op de Duitse soldaat? Waarom? Of was het toch een dom ongeluk met fatale gevolgen?
In De vergelding reconstrueert Jan Brokken de gebeurtenissen aan de hand van duizenden pagina's processtukken, getuigenverhoren en 185 interviews met betrokkenen. Net als hij denkt te weten hoe het zit, krijgt het verhaal een compleet andere wending.
Dit verhaal heeft echt indruk op mij gemaakt! Was er dagen stil van en on niets anders lezen.
July 9, 2013
Geweldig interessant en spannend boek. Onderhoudend geschreven. Vooral het feit dat hij er niet in slaagt om te achterhalen hoe het nu precies gegaan is maakt het sprankelend (als je dat mag zeggen over zo'n trieste gebeurtenis).
Ik ben geboren in Pernis, dus ik ken de omgeving en de wegen waar het verhaal zich afspeelt goed. Dat geldt nog sterker voor mijn vader. Hij vertelt dat hij als zestienjarige jongen op dat moment op de fiets passeerde en de schoten heeft gehoord - en later de rook van de brandende huizen heeft gezien.
Ik ben geboren in Pernis, dus ik ken de omgeving en de wegen waar het verhaal zich afspeelt goed. Dat geldt nog sterker voor mijn vader. Hij vertelt dat hij als zestienjarige jongen op dat moment op de fiets passeerde en de schoten heeft gehoord - en later de rook van de brandende huizen heeft gezien.
September 17, 2015
Overdaad schaadt, zo ook in dit boek. Brokken behandelt elke van de tientallen personen alsof het de hoofdpersoon is en gaat hiermee door tot aan de laatste bladzijden: afkomst, jeugd, woonomgeving, ouders, werkkring, oorlogstijd etc. Het gevolg is dat het interessante en spannende verhaal verzuipt in alle informatie die de lezer over zich heen krijgt. Op eenderde moest ik even opnieuw beginnen: spoor bijster.
August 5, 2024
Als kind was ik altijd al geïntrigeerd door het witte kruis dat bij de ingang van de begraafplaats van mijn oma en opa stond. Nu zo’n 25 jaar later ken ik eindelijk het tragische verhaal van de mannen die daar herinnerd worden. Het verhaal van Het Sluisje heeft me echt aangegrepen. Dat het onderscheid tussen goed en slecht in de oorlog niet zo zwart wit is, laat dit boek prachtig zien. Dat dit verhaal nog niet verfilmd is, verbaast me oprecht.
Dit boek is ontzettend gedetailleerd. Voor sommigen die minder met Rhoon hebben is dit misschien too much, maar voor mij is dit een heel mooi naslagwerk over het geboortedorp van mijn vader. Het verklaart een hoop over mijn familie.
Het eind had wat mij betreft wel iets korter gekund.
Dit boek is ontzettend gedetailleerd. Voor sommigen die minder met Rhoon hebben is dit misschien too much, maar voor mij is dit een heel mooi naslagwerk over het geboortedorp van mijn vader. Het verklaart een hoop over mijn familie.
Het eind had wat mij betreft wel iets korter gekund.
June 25, 2021
Herlezen. Blijft steengoed.
September 26, 2013
Schrijver Jan Brokken groeide op in Rhoon, een Zuid-Hollands dorp dat sinds de oorlog een geheim met zich meedraagt. Door sabotage vindt in 1944 een Duitse soldaat de dood. De vergelding van de moffen is verschrikkelijk: zeven mannen uit Rhoon worden geëxecuteerd, hun vrouwen en kinderen uit hun huis verdreven, have en goed in brand gestoken. Wie pleegde de aanslag op de Duitse soldaat? Waarom? Of was het toch een dom ongeluk met fatale gevolgen? Tot op de dag van vandaag maken de dorpsbewoners elkaar verwijten. In De vergelding reconstrueert Jan Brokken de gebeurtenissen aan de hand van duizenden pagina's processtukken, getuigenverhoren en 185 interviews met betrokkenen. Het verhaal krijgt op het eind een compleet ander wending en daar wordt het ook pas echt interessant. Vanwege het feit dat het voornamelijk een reconstructie is, is het op veel momenten taai om te lezen. En natuurlijk is het een gegeven dat de oorlog niet alleen voor militairen maar ook voor 'gewone mensen' gevolgen heeft. De plaatsing van dit gegeven in Rhoon ten opzichte van de rest van WOII voelt dankzij een paar opmerkingen van Jan Brokken zelf nogal onevenwichtig.
June 10, 2018
Het is bewonderenswaardig dat de auteur zo'n enorme hoeveelheid rechtbankverslagen en interviewtranscripties heeft omgezet in dit boek. Bijna letterlijk wordt ingezoomd op gebeurtenissen rondom het dorp Rhoon gedurende de Tweede Wereldoorlog. Op 374 bladzijden wordt een zeer gedetailleerde beschrijving gegeven van een sabotagedaad (?) en de daar op volgende vergelding door de Duitse vijand. Met name de detaillering vraagt nogal wat van de lezer, het is soms even zwoegen door de pagina’s met veel zijdelingse informatie en het grote aantal personen dat ten tonele wordt gevoerd en waarover ook nog eens allerlei nauwelijks ter zake doende achtergrond informatie wordt beschreven. Ondanks dat en ondanks soms langdradige gortdroge gedeeltes blijft het verhaal aantrekkelijk, je wilt er graag in verder lezen. Het boek is een belangrijk geschiedkundig document waar ik veel waardering voor heb. De journalistieke stijl - alsof je een verslag aan het lezen bent - heeft niet mijn voorkeur. Met andere woorden als het verhaal wat boeiender zou zijn geschreven had ik een ster extra gegeven.
March 15, 2013
Wat een schitterend boek! Prachtig portret van Nederland voor, tijdens en na de bezetting. Vanuit de dood van één enkele soldaat (een ongeval, of sabotage?) waaiert het uit naar alle kanten: het oostfront, godsdiensttwisten, persoonlijke onmin binnen het verzet, helden, branieschoppers, moffenhoeren, volksgerichten, standrechtelijke executies en ijspret in de Hongerwinter... Ontzettend knap hoe Brokken al dat materiaal en al die verschillende verhalen heeft geordend tot één groot, heel levendig, genuanceerd en gevarieerd portret van een Zuid-Hollands dorp – en in zekere zin dus van heel Nederland – in de oorlogsjaren.
April 17, 2018
Eigenlijk moet je van te voren niet te veel lezen over een boek, ook zou je geen interviews met de auteurs moeten horen. Want, dan weet je alles al en raak je minder verrast door het boek zelf, als je het eenmaal in handen hebt. Dat gold voor mij en De Vergelding.
Eigenlijk is het heel goed, maar ik wist het meeste al ... sterker nog: ik had het de auteur prachtig horen vertellen bij Kunststof en Nooit Meer Slapen. Dus: lees niets, beluister niets en laat het plot zijn werk doen voor je.
Eigenlijk is het heel goed, maar ik wist het meeste al ... sterker nog: ik had het de auteur prachtig horen vertellen bij Kunststof en Nooit Meer Slapen. Dus: lees niets, beluister niets en laat het plot zijn werk doen voor je.
November 11, 2018
De Vergelding
Chronologie en karakters lopen door elkaar heen waardoor ik helaas soms het gevoel had dat ik stukjes al eens eerder gelezen had. Dat was dan ook zo, maar vanuit de verklaring van iemand anders.
Wel zeer interessant, zowel het algehele verhaal van het dorp tijdens de oorlog als de nawerking daarvan op personen en het dorp.
Verhaal: 4/5
Karakters: 4/5
Schrijfstijl: 3/5
Herlezen: Misschien
Chronologie en karakters lopen door elkaar heen waardoor ik helaas soms het gevoel had dat ik stukjes al eens eerder gelezen had. Dat was dan ook zo, maar vanuit de verklaring van iemand anders.
Wel zeer interessant, zowel het algehele verhaal van het dorp tijdens de oorlog als de nawerking daarvan op personen en het dorp.
Verhaal: 4/5
Karakters: 4/5
Schrijfstijl: 3/5
Herlezen: Misschien
July 12, 2018
Boek speelt zich af in een gebied vlak bij mijn woonplaats Toch had ik nimmer van deze misdaad gehoord.
Boek las wel wat moeilijk, omdat de auteur hiervan naar mijn mening te veel zijwegen bewandelde. Ik begrijp dat het een moeilijk iets is, zeker nu het bijna 70 jaar later nog steeds een groot geheim is in het dorp.
Boek las wel wat moeilijk, omdat de auteur hiervan naar mijn mening te veel zijwegen bewandelde. Ik begrijp dat het een moeilijk iets is, zeker nu het bijna 70 jaar later nog steeds een groot geheim is in het dorp.
March 6, 2013
Wat een boek! Jan Brokken schetst op een geweldige manier het oorlogsverleden van Rhoon. De personages komen echt tot leven. Het boek leest als een spannende detective, terwijl je je ook beseft dat dit allemaal waargebeurd is. De geschiedenis komt tot leven.
April 14, 2013
Gestopt bij blz 100.
June 18, 2015
Een heel knap en spannend geschreven boek over een dorp tijdens de tweede wereldorlog. Ook de rol die de verschillende geloven in het dorpsleven speelde was fascinerend.
December 30, 2021
This book just changed my entire view of what war books can be like. Despite the author knowing many of the people described personally he presented the facts objectively and with nuance, which is preciously scarce in most WWII narratives. It was so refreshing to read about resistance fighters, collaborators and citizens just trying to make it through the war without stamping them with one or other label making them Bad or Good. This book truly showed what war does to people, how it brings out the best and the worst in them, and most importantly the impact of these horrid events on the rest of their lives and their children. Besides that it was a bloody exciting read and I literally could not put it down.
I'd give it five stars except that I felt not every character needed two full pages of introduction, not all of it was relevant and in such a dense, information-packed book it sometimes became difficult to filter out what was important and what wasn't, which frustrated me at times.
I'd give it five stars except that I felt not every character needed two full pages of introduction, not all of it was relevant and in such a dense, information-packed book it sometimes became difficult to filter out what was important and what wasn't, which frustrated me at times.
August 4, 2023
Een oorlogsboek dat over mijn dorpje gaat. Een vreselijke gebeurtenis in de Tweede Wereldoorlog die zo dicht bij mijn huis is gebeurd. De weg waar ik nu over rij met de auto.. waar vroeger huizen stonden en 7 mannen ooit stonden.. secondes weg van de dood. Als iemand die Geschiedenis intressant vind is dit een boek dat mij het meeste heeft geraakt. En spannend tot het einde.. want was het nou sabotage?
Ik kan nog uren over dit boek praten…
Ik kan nog uren over dit boek praten…
August 9, 2019
Heel feitelijk geschreven en af en toe ingewikkeld met al die namen, maar heel interessant om te lezen; over een klein Nederlands dorp tijdens de bezetting
July 3, 2020
Het boek leest prettig ondanks de vele namen en gebeurtenissen.
Er is goed onderzoek door hem gedaan.
Er is goed onderzoek door hem gedaan.
May 16, 2023
Uitmuntende reconstructie en subliem verteld
July 2, 2021
Een waargebeurd verhaal over een dorpje waar ik nog nooit van had gehoord. Je komt even middenin in de Tweede Wereldoorlog terecht. Wie de oorzaak van de vergeldingsactie is weet ik nog steeds niet. Maar dat houdt het ook spannend. Knap toch? Dat je een heel boek kunt schrijven zonder conclusie zonder dat dat stoort? Misschien doet de conclusie er ook nie toe , en draait het om hoe de personages met de ramp omgingen.
January 31, 2014
De Vergelding
Jan Brokken
De Vergelding beziet de tweede wereldoorlog door een microscoop en beschrijft in detail de gevolgen van de enigszins bizarre dood van een Duitse soldaat via een met opzet doorgeknipte hoogspanningselectriciteitsdraad en de daarop volgende wrede vergelding verordonneerd door een Duitse officier. Zeven dorpelingen werden geëxecuteerd. Brokken concretiseert een van de grootste drama's uit de geschiedenis aan de hand van kleine details. Het boek is door andere reviewers en in de pers terecht veel lof toegezongen. Het geeft mij inzicht in hoe verschillend mensen in een dorp onder de rook van Rotterdam in 1944 met de dramatische gevolgen van de gebeurtenis omgingen.
Ik beperk me hier tot twee observaties.
Wat ik waardeer is dat Brokken laat zien hoe groot het grijze gebied tussen goed en kwaad is. Begrijpelijke overlevingsdrift, religieuze verzuiling, sociale tegenstellingen bepalen mede de handelwijze. Aan de orde komt het dilemma tussen de verzetsdaad en de vergelding door de Duitsers. Weegt de bestrijding van het kwaad (dode duitsers) op tegen de vernietiging van het goede ( dood van willekeurige, onschuldige burgers)? Bovendien zijn er NSBers met een merkwaardig soort idealisme of consequente principiele rechtlijnigheid en zijn niet alle individuen in het verzet moreel hoogstaand. Ook wordt beschreven hoe de verraders, diegenen die wij "slecht" noemen, na de oorlog (al dan niet na een korte straf) weer verdwijnen in de massa van anonieme burgers en wellicht tot hun dood een relatief fatsoenlijk leven lijden.
De Vergelding wordt in de Volkskrant en elders getypeerd als het genre "literaire non-fictie". Het boek is volgens de schrijver gebaseerd op jarenlange archief onderzoek en honderden vraaggesprekken met soms hoogbejaarde betrokkenen. Dit is het non-fictie aspect. Het feit dat Brokken de geschiedenis door "levende" acteurs laat vertolken zoals die in zijn verbeelding er uit moeten hebben gezien is de literaire insteek.
Bert Wagendorp typeert deze manier van schrijven in zijn artikel over Frank Westerman (van De Graanrepubliek en het recente De Stikvallei) als: niets is verzonnen, alles is gekleurd. De schrijver behoudt zich het recht voor de werkelijkheid naar zijn hand te zetten.
Wagendorp noemt namen als Geert Mak, Joris van Casteren, Annejet van der Zijl en Judith Koelemeijer als exponenten van dit genre.
Blijft de vraag in hoeverre door de literaire insteek de waarheid geweld wordt aangedaan.
Als Brokken schrijft
In de keuken werkte ze (Sandrien de Regt) bij gebrek aan beschuit een melige appel naar binnen; in de vlierthee mocht geen suiker.
berust dit met aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid niet op archiefonderzoek en niet op de resultaten van een interview, maar is dit een educated guess van Brokken, die zich bij het huishouden van een gezin in Rhoon iets voorstelt en daar schemert ook iets door van hoe Brokken in de wereld staat (een jeugd vol melige appels?)
Maar door deze figuur wordt voorkomen dat het boek een dorre, gevoelloze feitelijke verhandeling wordt. Bovendien wijst Brokken in een inleidend hoofdstuk op de rol van de verbeelding en geeft ook op verschillende plaatsen in het boek aan hoe de tekst geinterpreteerd moet worden. Soms schetst hij twee alternatieven voor het uiterlijk van een actor. Hij geeft het boek het motto mee dat
iedere waarheid slechts een interpretatie is, van wat zich in werkelijkheid heeft voorgedaan.
Dit alles pleit voor de integriteit van Brokken. In andere vergelijkbare verhandelingen is de grens tussen fantasie en realiteit beduidend schimmiger.
Je zou kunnen zeggen dat het boek beschouwd moet worden als de visie van de literator Brokken hoe het vlees en bloed van de gebeurtenissen en personages in Rhoon in 1944 eruit zouden hebben kunnen zien, geplakt op het skelet opgegraven door de researchers Brokken en Euser.
Als je hier vrede mee hebt is De Vergelding een absolute aanrader.
Jan Brokken
De Vergelding beziet de tweede wereldoorlog door een microscoop en beschrijft in detail de gevolgen van de enigszins bizarre dood van een Duitse soldaat via een met opzet doorgeknipte hoogspanningselectriciteitsdraad en de daarop volgende wrede vergelding verordonneerd door een Duitse officier. Zeven dorpelingen werden geëxecuteerd. Brokken concretiseert een van de grootste drama's uit de geschiedenis aan de hand van kleine details. Het boek is door andere reviewers en in de pers terecht veel lof toegezongen. Het geeft mij inzicht in hoe verschillend mensen in een dorp onder de rook van Rotterdam in 1944 met de dramatische gevolgen van de gebeurtenis omgingen.
Ik beperk me hier tot twee observaties.
Wat ik waardeer is dat Brokken laat zien hoe groot het grijze gebied tussen goed en kwaad is. Begrijpelijke overlevingsdrift, religieuze verzuiling, sociale tegenstellingen bepalen mede de handelwijze. Aan de orde komt het dilemma tussen de verzetsdaad en de vergelding door de Duitsers. Weegt de bestrijding van het kwaad (dode duitsers) op tegen de vernietiging van het goede ( dood van willekeurige, onschuldige burgers)? Bovendien zijn er NSBers met een merkwaardig soort idealisme of consequente principiele rechtlijnigheid en zijn niet alle individuen in het verzet moreel hoogstaand. Ook wordt beschreven hoe de verraders, diegenen die wij "slecht" noemen, na de oorlog (al dan niet na een korte straf) weer verdwijnen in de massa van anonieme burgers en wellicht tot hun dood een relatief fatsoenlijk leven lijden.
De Vergelding wordt in de Volkskrant en elders getypeerd als het genre "literaire non-fictie". Het boek is volgens de schrijver gebaseerd op jarenlange archief onderzoek en honderden vraaggesprekken met soms hoogbejaarde betrokkenen. Dit is het non-fictie aspect. Het feit dat Brokken de geschiedenis door "levende" acteurs laat vertolken zoals die in zijn verbeelding er uit moeten hebben gezien is de literaire insteek.
Bert Wagendorp typeert deze manier van schrijven in zijn artikel over Frank Westerman (van De Graanrepubliek en het recente De Stikvallei) als: niets is verzonnen, alles is gekleurd. De schrijver behoudt zich het recht voor de werkelijkheid naar zijn hand te zetten.
Wagendorp noemt namen als Geert Mak, Joris van Casteren, Annejet van der Zijl en Judith Koelemeijer als exponenten van dit genre.
Blijft de vraag in hoeverre door de literaire insteek de waarheid geweld wordt aangedaan.
Als Brokken schrijft
In de keuken werkte ze (Sandrien de Regt) bij gebrek aan beschuit een melige appel naar binnen; in de vlierthee mocht geen suiker.
berust dit met aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid niet op archiefonderzoek en niet op de resultaten van een interview, maar is dit een educated guess van Brokken, die zich bij het huishouden van een gezin in Rhoon iets voorstelt en daar schemert ook iets door van hoe Brokken in de wereld staat (een jeugd vol melige appels?)
Maar door deze figuur wordt voorkomen dat het boek een dorre, gevoelloze feitelijke verhandeling wordt. Bovendien wijst Brokken in een inleidend hoofdstuk op de rol van de verbeelding en geeft ook op verschillende plaatsen in het boek aan hoe de tekst geinterpreteerd moet worden. Soms schetst hij twee alternatieven voor het uiterlijk van een actor. Hij geeft het boek het motto mee dat
iedere waarheid slechts een interpretatie is, van wat zich in werkelijkheid heeft voorgedaan.
Dit alles pleit voor de integriteit van Brokken. In andere vergelijkbare verhandelingen is de grens tussen fantasie en realiteit beduidend schimmiger.
Je zou kunnen zeggen dat het boek beschouwd moet worden als de visie van de literator Brokken hoe het vlees en bloed van de gebeurtenissen en personages in Rhoon in 1944 eruit zouden hebben kunnen zien, geplakt op het skelet opgegraven door de researchers Brokken en Euser.
Als je hier vrede mee hebt is De Vergelding een absolute aanrader.
July 15, 2014
Bij de enorme hoeveelheid WOII boeken die nog altijd verschijnen zitten nog steeds boeken die je absoluut wilt hebben gelezen. Vorig jaar was dat voor mij bijvoorbeeld HhhH, dit jaar is dat De Vergelding. De Vergelding is niet alleen een prachtig en goed gedocumenteerd verslag van het leven in de oorlog in Rhoon ( wat het extra herkenbaar maakt als je in Rotterdam of omgeving woont zoals ik), maar lost zelfs 70 jaar na dato een sabotagedaad op. Althans, Brokken heeft overtuigend nieuw bewijs gevonden over de vermoedelijke dader. Hij presenteert zijn boek ook als een zoektocht naar het vinden van de dader, waardoor het vanaf bladzijde 1 erg spannend is. Ontluisterend is zijn zoektocht echter ook: er komt mee aan het licht hoe er - zowel bewust als onbewust - door betrokkenen feiten worden verzwegen of vergeten, maar erger is nog hoe amateuristisch en soms bewust onrechtvaardig er is omgegaan met de hoofdrolspelers (zowel wat betreft het te mild straffen van daders als het zorgen van genoegdoening voor de slachtoffers). Dit boek bevestigt weer dat oorlog het allerslechtste in mensen naar boven haalt en dat de wonden nog jaren nadien niet geheeld zijn. Overigens geeft Brokken gelukkig ook voorbeelden van bijzonder goede daden, soms van 'foute' mensen. Het boek geeft veel aanleiding tot zelfreflectie, ook al kun je uiteindelijk alleen maar gissen hoe jij je zou hebben opgesteld in tijden van bezetting. Voor mij was het boek in elk geval weer een bevestiging dat goed en slecht geen absolute begrippen zijn. Het enige minpunt vond ik dat Brokken pas na de laatste bladzijde aangeeft dat de namen gefingeerd zijn. Had dat meteen aan het begin gedaan!! Bij het maken van een voorstelling van bepaalde personages is de naam medebepalend. Het voelt enigszins katerig dat hierdoor een deel is weggevallen van het beeld dat ik van de hoofdpersonen had gevormd in mijn hoofd.
February 7, 2015
Jan Brokken beschrijft op meeslepende en spannende manier de gebeurtenissen rond "het Sluisje" in Rhoon in oktober '44. Het boek leest als een combinatie tussen detective en oorlogsroman.
Voor het werk is gedegen onderzoek gedaan en hij heeft geprobeerd de onderste steen boven te krijgen rond de dood a.g.v. elektrocutie van een Duitse soldaat op de Rijsdijk: was het sabotage of raakte de stroomdraad los door de storm en was het domme pech?
De gevolgen waren in ieder geval gruwelijk, wat de oorzaak ook mag zijn geweest: 7 mannen, onschuldige burgers, die zonder enige vorm van proces als represaille worden geëxecuteerd.
De auteur vermijdt een mooi rond verhaal te schrijven en houdt zich aan de feiten die zijn onderzoek oplevert. Soms geeft hij duidelijk aan hoe hij denkt dat het gegaan kan zijn, maar hij geeft ook duidelijk aan dat ook hij de absolute waarheid zoveel jaar na de oorlog niet meer kan achterhalen. Wat ik mooi vind is dat hij in het boek soms ook gewoon aangeeft dat hij net als de betrokkenen soms last heeft van tunnelvisie en nieuwe feiten je ineens op een ander been kunnen zetten. Heel goed vind ik ook de wijze waarop hij zijn onzekerheden aangeeft: "Laten we die piano maar wegdoen bij Dirkje" nadat hij net heeft beschreven hoe een Duitse soldaat een lied speelt (waarmee hij aangeeft dat sommige dingen voor hem ook gissen blijven).
Hoewel de dader uiteindelijk niet kan worden aangewezen leest het boek als een detective. De auteur weet daarnaast op prachtige manier weer te geven wat de diverse betrokkenen drijft en de manier waarop hij zich onthoudt van een oordeel, bijvoorbeeld over de meisjes die het aanlegden met de Duitsers.
Een aanrader.
Voor het werk is gedegen onderzoek gedaan en hij heeft geprobeerd de onderste steen boven te krijgen rond de dood a.g.v. elektrocutie van een Duitse soldaat op de Rijsdijk: was het sabotage of raakte de stroomdraad los door de storm en was het domme pech?
De gevolgen waren in ieder geval gruwelijk, wat de oorzaak ook mag zijn geweest: 7 mannen, onschuldige burgers, die zonder enige vorm van proces als represaille worden geëxecuteerd.
De auteur vermijdt een mooi rond verhaal te schrijven en houdt zich aan de feiten die zijn onderzoek oplevert. Soms geeft hij duidelijk aan hoe hij denkt dat het gegaan kan zijn, maar hij geeft ook duidelijk aan dat ook hij de absolute waarheid zoveel jaar na de oorlog niet meer kan achterhalen. Wat ik mooi vind is dat hij in het boek soms ook gewoon aangeeft dat hij net als de betrokkenen soms last heeft van tunnelvisie en nieuwe feiten je ineens op een ander been kunnen zetten. Heel goed vind ik ook de wijze waarop hij zijn onzekerheden aangeeft: "Laten we die piano maar wegdoen bij Dirkje" nadat hij net heeft beschreven hoe een Duitse soldaat een lied speelt (waarmee hij aangeeft dat sommige dingen voor hem ook gissen blijven).
Hoewel de dader uiteindelijk niet kan worden aangewezen leest het boek als een detective. De auteur weet daarnaast op prachtige manier weer te geven wat de diverse betrokkenen drijft en de manier waarop hij zich onthoudt van een oordeel, bijvoorbeeld over de meisjes die het aanlegden met de Duitsers.
Een aanrader.
Displaying 1 - 30 of 112 reviews