Paul Eluard - P1 - NE

by Louis Parrot

Le 18 novembre 2002 sera célébré le 50e anniversaire de la mort de Paul Eluard. À cette occasion, est rééditée une monographie historique puisqu'elle porte le n°1 de la collection "Poètes d'aujourd'hui". Publiée pour la première fois en 1944, cette monographie a connu plusieurs versions successives et a été augmentée aujourd'hui d'une préface de Jean-Marie Gleize.L'auteur de la présentation, Louis Parrot, fut un ami d'Eluard, ce qui donne à sa lecture une tonalité émouvante et chaleureuse, même s'il se défend de parler à partir de son amitié. Son propos est double. D'abord, et peut-être surtout, replacer l'œuvre poétique d'Eluard dans le mouvement de sa vie, en revivant la légende qui s'en est très tôt emparée, sous l'influence de l'aventure surréaliste. C'est une "biographie exacte" que Louis Parrot entend nous livrer. En second lieu, expliquer l'attrait mystérieux qui a valu à cette œuvre d'apparence légère, composée de poèmes brefs, écrits avec les mots de tous les jours, et faits des images les plus simples, une notoriété exemplaire. La présentation de Louis Parrot montre bien par ailleurs comment, après la guerre et la Résistance – à laquelle Eluard prit la part que l'on sait –, son langage a gagné en gravité et en émotion, sans renoncer pour autant à ses principaux thè l'amour, la mort, la fidélité à la vie, la nécessité de s'élever "sans fin d'un degré", à la recherche de cette "vérité pratique" qu'il n'a cessé de rechercher par les moyens de la poésie en s'astreignant à un effort constant de renouvellement.Une anthologie et une iconographie accompagnent ce volume, complété par une chronologie et une bibliographie mises à jour.

Genres: Poetry, France

218 pages, Paperback

First published January 1, 1964

Reviews

[Rosa Ramôa]

« A poesia deve ter como fim a verdade prática»

Se vos digo que o sol na floresta
É como um ventre que se entrega num leito
Acreditais e aprovais os meus desejos

Se vos digo que o cristal de um dia de chuva
Continua a soar na languidez do amor
Acreditais e alongais o tempo-amor

Se vos digo que nas ramagens do meu leito
Faz ninho um pássaro que jamais diz sim
Acreditais compartilhais minha inquietação

Se vos digo que no golfo de uma fonte
Gira a chave de um rio entreabrindo o verde
Acreditais-me e mais compreendeis-me.

Mas quando canto sem rodeios a minha rua
E meu país como rua sem fim
Já não me acreditais e partis p'ra o deserto

Pois caminhais sem alvo sem saberdes que os homens
Precisam estar unidos e ter esperança e lutar
P'ra explicar o mundo e para o transformar

Com uma só batida do coração vos levo
Estou fatigado vivi e vivo ainda
mas espanto-me de falar p'ra vosso agrado
Quando vos queria libertar p'ra vos unir
Não só à alga e ao junco da aurora
Mas aos nossos irmãos que constroem a luz.

[Nikolas Koutsodontis]

Πιθανώς δεν έγινε η καλύτερη επιλογή ποιημάτων ή δεν είναι καλή η μετάφραση όσο κι αν εδώ κι εκεί υπάρχουν διάσπαρτοι μοναδικοί στίχοι . Ο Ελυάρ δεν με ικανοποιεί σαν ποιητής, συχνά φταίει αυτή η απλότητα που αναφέρουν ο Παρρό και ο Μαρσενάκ προλογικά και επιλογικά στο βιβλίο, με υπερβάλλουσα ζέση και πομπώδη ενθουσιασμό. Είναι και τα κατοχικά του ποιήματα που οι γαλλικές αντιστασιακές ομάδες κάνανε μέρος του αγώνα τους μοιράζοντας τα σε προκηρύξεις, στα οποία η απλότητα γίνεται στα μάτια μου φλυαρία και σύνθημα. Αυτά κρατούν ιστορική αξία ως προπαγάνδα, κάπως σαν το θεατρικό " Μυστήριο Μπουφ" του Μαγιακόφσκι που φαίνεται να γράφτηκε στα μέτρα των αγράμματων μουζίκων για να ενθαρρύνει την ένταξη τους στον κόκκινο στρατό. Κάτω από τις τετριμμένες λέξεις οι οπαδοί του Ελυάρ βλέπουν τουρμπίνες της ανθρώπινης αλληλεγγύης, του θανάτου της μοναξιάς μέσω του έρωτα, της πανανθρώπινης ένωσης μέσω του κομμουνισμού και λυπάμαι που δεν το νιώθω από αυτή τη μετάφραση και από αυτή την επιλογή ποιημάτων που έγινε σε αυτό το βιβλίο.

Οι στίχοι που ξεχωρίζω:

"Ήμουν καράβι που βούλιαζε μες στο κλειστό νερό" 63

"Για να βρω λόγους για να ζήσω, δοκίμασα να καταστρέψω τους λόγους να σ' αγαπώ. Για να βρω λόγους να σ' αγαπώ, δεν έζησα σωστά" 65

"Δένεται η βελόνα στην ψεύτικη τόλμη/ της στάθμευσης σε σταθμούς και του δαχτύλου της αιδούς/ / λιθοστρώνοντας τους δρόμους με φωλιές πουλιών/ το πιάνο των συγκρούσεων γιγάντων/ χαρίζει στην πείνα/ τα ατέλειωτα άσματα των αλλαγών μεγέθους/ δυο ανθρώπων που χωρίζουν" 66

"Όλα κατέληγαν στην ανάπαυση/ μακρών ημερών διάστικτων από θυμούς/ αντί για μακρές μέρες με νευρώσεις φιλιών"

"Κάτω οι τοίχοι οι σκεπασμένοι με συγκινητικά όπλα/ που βλέπουν ολοκάθαρα μέσα στον άνθρωπο"

"Σε τούτα τα μπερδεμένα υποστατικά όπου τα δάκρυα δεν ήταν πια παρά λασπωμένοι καθρέπτες, σε τούτη την αιώνια χώρα που ανακάτευε τις μέλλουσες χώρες, σε τούτη τη χώρα όπου ο ήλιος θα τίναζε τις στάχτες του" 84

"η ζωή πάντα ετοιμάζεται να γίνει κοπριά" 111



Φυσικά υπάρχουν και οι στίχοι που βρίσκω βαρετά τετριμμένους, αλλά τόσο εκτιμούνται απο τους κριτικούς:


"η κεφαλή τινάζει την αυγή της/ μια σπιθαμή χρόνος και δίνει όρκο ο ήλιος" 76

"στον αφρό των σύννεφων/ στους ιδρώτες της θύελλας/ στη βροχή πηχτή και άνοστη/ γράφω το όνομα σου" 86

"στο όνομα της θαμμένης ελπίδας/ στο όνομα των δακρύων μες στο σκοτάδι/ στο όνομα των λυγμών που μας κάνουν να γελάμε/ στο όνομα των γέλιων που μας φοβίζουν" 90

"το κρύο θα' ναι κρύο πάνω στη γή/ μες στο αμπέλι το πιο κάτω/ μια νύχτα δίχως αγρύπνια/ χωρίς μια μνήμη της μέρας" 95


Έτσι αυτή η περίφημη απλότητα του Ελυάρ γίνεται τόσο δύσκολο να διαβαστεί. Αναμφισβήτητα ωστόσο αν κανείς έχει υπομονή θα βρει μεγάλα ποιήματα με σπουδαίους στίχους στο σύνολο της ποιητικής δουλειάς του Ελυάρ, όχι απαραίτητα εδω.

[Αγγελική Μανίτη]

"Λίγες λέξεις μας χρειάζονται για να εκφράσουμε το ουσιώδες, μας χρειάζονται όμως όλες οι λέξεις για να το καταστήσουμε πραγματικό"

"Για να βρω λόγους για να ζήσω, δοκίμασα να καταστρέψω τους λόγους να σ' αγαπώ. Για να βρω λόγους για να σ' αγαπώ, δεν έζησα σωστά."

[Serda Alieva]

J'adore la poésie de Éluard. Ces vers pleins d'émotions, sentiments et amour comblent le cœur.

[tysia]

przewidywalni sie robia ci francuscy poeci

[simon :3]

« je n'entrerai peut-être plus dans cette chambre où le désespoir et le désir d'en finir avec le désespoir m'ont tant de fois attiré. »

[Marlén Carrillo Hernández-Ferman]

C'est mon livre de poche quand je suis amoreuse... Des mots comme coeur, printemps, vie, fleurs, lèvres, nuages, air, extase, chemin, etc., sont les raisons pour lesquelles je suis amoreuse de ce livre. Idéal pour se déclarer à l'âme jumelée quand a été trouvée

Es mi libro de bolsillo cuando estoy enamorada...Palabras como corazón, primavera, vida, flores, labios, nubes, aire, éxtasis, camino, etc., son las razones por las cuales estoy enamorada de este libro. Ideal para declarársele al alma gemela cuando ha sido encontrada.

[Pamela Rahn]

"sobre la ausencia sin deseo
sobre la soledad desnuda
sobre la raya de la muerte
escribo tu nombre"