[close] Bozorg Alavi (بزرگ علوی in Persian) (February 2, 1904–February 18, 1997) was an influential Iranian writer, novelist, and political intellectual. He was a founding member of the communist Tudeh Party of Iran in the 1940s and spent the rest of his life in exile in Germany, first during the Pahlavi regime and subsequently following the 1979 revolution. His finest novel is Chashm'hā'yash (Her Eyes), which was published in Iran in 1952 and was subsequently banned.
بزرگ
علوي با نام کامل سیدمجتبی بزرگ‌علوی، 13 بهمن 1282 در تهران به دنيا آمد. در سال 1302 براي ادامه ‌تحصيل به اروپا رفت. پس از بازگشت به ايران با صادق هدايت آشنا شد. او از يك سو با هدایت و دوستان ديگرشان در گروهي موسوم به «ربعه» به فعاليت ادبي مي‌پرداخت و از سوي ديگر در گروهي كه به «پنحاه و سه نفر» موسوم شدند فعاليت سياسي داشت. به گفته‌ خود او «دو فطب مرا در دو جهت مي‌بردند و من بازيچه ‌اين دو موج ناسازگار شدم كه مرا له و لورده نكرده اما گسترش طبع قلم‌زني مرا سد كردند.»

بزرگ علوي در سال 1316 به زندان افتاد و چهار سال و نيم از عمر خود را در آنجا گذراند. پس از آزادي از زندان تا سال 1331 به تاليف و ترجمه پرداخت و مهم‌ترين اثر خود، رمان «چشم‌هايش» را در 1330 منتشر كرد. او پس از كودتاي 28 مرداد در اروپا ماندگار شد. بزرگ علوي در این زمان در دانشگاه هومبولت آلمان به عنوان استادیار اشتغال یافت و ماموریت یافت در پایه‌گذاری رشته ایران‌شناسی و زبان فارسی شرکت کند. او در سال ۱۹۵۹ کرسی استادی دریافت کرد و تا سن ۶۵ سالگی (۱۹۶۹) در این دانشگاه به تحقیق و تدریس پرداخت. از جمله ثمرات این دوران تدوین لغت نامه فارسی - آلمانی با همکاری پروفسور یونکر است.

برخی از شاگردان مجرب او مانند پروفسور زوندومن و پروفسور لورنس در دانشگاه‌های برلین و بعضی دیگر در کتابخانه‌های آلمان مشغول فعالیت هستند. او پس از بازنشستگی از کار دست نکشید و در کنار رسیدگی به رساله‌های دکترا و تحقیقات شاگردانش به پاسخگویی به سوالات و جواب‌های فراوان اهل فرهنگ می‌پرداخت و گاهی ساعت‌ها وقت صرف یافتن منابع و اسناد می‌کرد و دست رد به سینه کسی نمی‌زد.

از بین مجموعه داستان‌های کوتاه علوی، «چمدان» همه مشهورتر است، که در آن، تاثیر به‌سزای روانشناسی فروید به نمایش گذاشته شده‌ است. همچنین رمان «چشم‌هایش» از آثار بسیار معروف اوست، این رمان اثری سخت مجادله‌انگیز و درباره رهبر یک تشکیلات زیرزمینی انقلابی و زنی از طبقه مرفه است که به او عشق می‌و رزد. داستان كوتاه «گيله مرد» نوشته‌ بزرگ علوي يكي از داستان‌هاي زيباي ادبيات معاصر ايران است. علوی آثاری نیز به زبان آلمانی نگاشته‌ است که از آن جمله «تاریخچه و گسترش ادبیات فارسی مدرن»را می‌توان نام برد.

او بعد از دو هفته بیماری در شهر برلین درگ [close]